KlimatŚrodowisko

Zanieczyszczone powietrze największym zabójcą środowiska na świecie

Zanieczyszczone powietrze największym zabójcą środowiska na świecie

Rządy na całym świecie przeznaczyły 20% więcej na finansowanie pomocy zagranicznej na projekty związane z paliwami kopalnymi w r. 2019 i 2020, niż na programy mające na celu ograniczenie powodowanego przez nie zanieczyszczenia powietrza.

Brudne powietrze jest największym zabójcą środowiska na świecie, odpowiedzialnym za co najmniej 4 miliony przedwczesnych zgonów rocznie. Jednak według analizy przeprowadzonej przez Fundusz Czystego Powietrza (CAF) tylko 1% światowej pomocy rozwojowej jest przeznaczany na walkę z tym kryzysem.

Zanieczyszczenie powietrza zabija więcej ludzi niż HIV/Aids, malaria i gruźlica razem wzięte, ale takie problemy zdrowotne otrzymują znacznie więcej funduszy, wynika z najnowszego raportu.

W porównaniu pod względem utraconych lat życia, projekty związane z HIV/Aids otrzymały 34 razy więcej środków, podczas gdy programy dotyczące niedożywienia otrzymały siedmiokrotnie więcej. Eksperci twierdzą, że zwiększenie finansowania do podobnych poziomów w celu zwalczania zanieczyszczenia powietrza uratowałoby wiele istnień ludzkich.

Finansowanie projektów dotyczących jakości powietrza jest również mocno przesunięte w kierunku krajów azjatyckich o średnich dochodach, przy czym kraje afrykańskie i latynoamerykańskie otrzymują zaledwie 15% całości, pomimo wielu silnie zanieczyszczonych miast. Na przykład Mongolia, która miała około 2260 zgonów związanych z zanieczyszczeniem powietrza w 2019 r., otrzymała 437 mln USD (316 mln GBP) w latach 2015-2020, podczas gdy Nigeria, która miała 70 150 wczesnych zgonów z powodu zanieczyszczenia powietrza, otrzymała zaledwie 250 000 USD.

Jane Burston z CAF opisała sytuację jako „szaloną i szokującą”, dodając: „Kiedy z jednej strony widzisz niewiarygodnie i chronicznie niski poziom finansowania, a z drugiej chronicznie wysoki poziom wpływu na zdrowie publiczne, staje się to dość oczywiste, że potrzebne są większe fundusze.

„Zanieczyszczenie powietrza to ogromny kryzys zdrowotny, ale wiele projektów, które zmniejszyłyby zanieczyszczenie, pomaga również ograniczyć zmiany klimatyczne, ponieważ mają na celu zmniejszenie spalania paliw kopalnych. Można również odnieść ogromne wygrane dla równości, ponieważ najbiedniejsze społeczności są często najbardziej dotknięte zanieczyszczeniem powietrza, gdziekolwiek jesteś na świecie”.

Inger Andersen, szef Programu Narodów Zjednoczonych ds. Ochrony Środowiska (Unep), powiedział, że finansowanie jakości powietrza nie odpowiadało skali problemu: „Nasze nieustanne spalanie paliw kopalnych zanieczyszcza nasze powietrze, co każdego roku kosztuje globalną gospodarkę miliardy dolarów. Zakończenie finansowania rozwoju paliw kopalnych i zamiast tego inwestowanie w rozwój czystych, wolnych od emisji dwutlenku węgla gospodarek przyniesie natychmiastowe korzyści. Uratuje wiele istnień”.

Raport CAF obejmował finansowanie zarówno projektów, w których deklarowanym celem była poprawa jakości powietrza, jak i projektów, w których zmniejszono zanieczyszczenie powietrza w ramach innych działań, takich jak instalowanie energii odnawialnej lub inicjatyw czystego transportu, w tym lepszych autobusów miejskich w Peru. Większość środków pomocowych na paliwa kopalne była przeznaczona dla elektrowni, w tym elektrowni węglowej Medupi w RPA.

Prawie 6 miliardów dolarów pomocy zostało przyznane na programy jakości powietrza w latach 2015-2020, z czego 45% trafiło do Chin, które zmniejszyły zanieczyszczenie powietrza o 29% w ciągu ostatnich siedmiu lat. Kolejnymi największymi odbiorcami były Mongolia, Filipiny i Pakistan. Indie, z ponad milionem przedwczesnych zgonów z powodu zanieczyszczenia powietrza rocznie, zajęły ósme miejsce.

Kraje afrykańskie i latynoamerykańskie mają ponad 500 000 zgonów rocznie z powodu zanieczyszczenia powietrza, a liczba ta rośnie. Otrzymują jednak odpowiednio tylko 5% i 10% środków pomocowych, jak stwierdzono w raporcie. „Afryka to obszar, w którym zanieczyszczenie najprawdopodobniej wzrośnie ze względu na szybką urbanizację, więc istnieje ogromna szansa na rozwiązanie problemu zanieczyszczenia powietrza, zanim stanie się ono przerażające” – powiedział Burston.

„Nie mówimy, że niedożywienie, woda i warunki sanitarne oraz projekty związane z HIV/AIDS powinny otrzymywać mniej pieniędzy. Zgony z tego powodu absolutnie spadają w wyniku dobrego wydatkowania dużych kwot finansowania, ale zanieczyszczenie powietrza po prostu nie jest wcale na tę samą skalę.

Raport zaleca zwiększenie poziomów finansowania, natychmiastowe zatrzymanie wszystkich nowych inwestycji w paliwa kopalne i uczynienie zanieczyszczenia powietrza wyraźnym priorytetem pomocy rozwojowej.

Rosamund Adoo-Kissi-Debrah, rzeczniczka Światowej Organizacji Zdrowia na rzecz zdrowia i jakości powietrza, powiedziała: „Brudne powietrze zabija każdego roku miliony ludzi na całym świecie”. Jej córka Ella Kissi-Debrah zmarła w 2013 roku, w wieku 9 lat, ze względu na zanieczyszczenie powietrza.

„Sprawa mojej córki pomogła zwiększyć świadomość tych niszczycielskich skutków” – powiedziała. „Ale działacze nie mogą tego zrobić sami. Donatorzy pomocy odgrywają kluczową rolę, zapewniając bazę wsparcia, która podtrzymuje walkę o czyste powietrze”.

Oddzielny raport UNEP wykazał, że jedna trzecia krajów na świecie nie ma prawnych limitów zanieczyszczenia powietrza i że w tych krajach limity są często słabsze niż wytyczne WHO.

Inna analiza szacuje, że prawie 12 000 osób zmarło w Europie na początku z powodu naruszenia prawnych limitów zanieczyszczeń w Serbii, Kosowie, Bośni i Hercegowinie, Macedonii Północnej i Czarnogórze. Okazało się, że 18 elektrowni węglowych na Bałkanach Zachodnich emituje dwa i pół razy więcej dwutlenku siarki niż wszystkie 221 elektrowni węglowych w UE łącznie.

irme.pl

Źródło: The Guardian